I would like to thank the Satsaksit family, cross, cultural foundation, and the civil rights defenders for the organizing this event, and for the invitation extended to me and the OHCHR regional office. We are here to mark the anniversary of Khun Wanchaleram’s disappearance, which took place in Phnom Penh in Cambodia three years ago. His fate and whereabouts regrettably remain unknown.

ฉันขอขอบคุณครอบครัวสัตย์ศักดิ์สิทธิ์ มูลนิธิผสานวัฒนธรรม และนักปกป้องสิทธิมนุษยชนสำหรับ การจัดงานนี้ และสำหรับคำเชิญที่ส่งถึงฉันและสำนักงานภูมิภาคของ OHCHR เรามาที่นี่เพื่อรำลึก ถึงวันครบรอบการหายไปของคุณวันเฉลิม ซึ่งเกิดขึ้นในกรุงพนมเปญ ประเทศกัมพูชาเมื่อสามปีที่ แล้ว ชะตากรรมและที่อยู่ของเขายังคงไม่เป็นที่ทราบแน่ชัด

Today’s event and discussion topic is timely as we move to mark the international day of the victim of enforce disaappearances on 30 August.

Khun Sitanan and two distinguished panelists already shed light on how the incident took place and the subsequent struggle of the family to seek truth and justice. It is deeply regrettable that no tangible progress has been made in investigating the disappearance of Khun Wanchalearm and therefore no possible justice has been found for him or his family.

หัวข้อกิจกรรมและการอภิปรายในวันนี้เหมาะเจาะกับเวลา ในขณะที่เรากำลังก้าวเข้าสู่วันผู้สูญหาย สากลในวันที่ 30 สิงหาคม คุณสิตานันและผู้ร่วมเสวนาที่มีชื่อเสียงสองคนได้ให้ความกระจ่างแล้วว่าเหตุการณ์นี้เกิดขึ้นได้ อย่างไร และการต่อสู้ของครอบครัวเพื่อแสวงหาความจริงและความยุติธรรมในเวลาที่ผ่านมาเป็น อย่างไร เป็นเรื่องน่าเสียใจอย่างยิ่งที่ไม่มีความคืบหน้าอย่างเป็นรูปธรรมในการสืบสวนการหายตัว ไปของคุณวันเฉลิม จึงยังไม่พบความยุติธรรมสำหรับเขาและครอบครัว

I would like to take the opportunity of being with you today to highlight the worrisome and ongoing trend of enforced disappearance in the context of migration and cross border transfers in south east Asia .

Enforced disappearances occurring in the context of transnational transfers has been defined by the UN Working Group on Enforced or Involuntary Disappearances as ‘the conduct of States resorting to capturing their own nationals ( or their States’s nationals) with the participation, support or acquiescence of the other states, often in the context of purported counter-terrorism operations’ transnational repressive tactics, such as assassination, unlawful deportations, detention, extraordinary rendition, physical and digital threats and coercion are egregious ways in which authorities around the world seek to suppress dissent. Transnational repression is a growing threat to individuals and their rights, but also to the rule of law .

 ฉันอยากจะใช้โอกาสนี้ที่ได้ร่วมกับทุกคนในวันนี้เพื่อเน้นย้ำถึงสถานการณ์ที่น่าเป็นห่วงของการบังคับบุคคลสูญหายที่ยังเกิดขึ้นอย่างต่อเนื่องในบริบทของการย้ายถิ่นฐานและการส่งตัวบุคคลข้ามพรมแดนในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ การบังคับบุคคลให้สูญหายที่เกิดขึ้นโดยการพาตัวข้ามพรมแดน คณะทำงานด้านการบังคับ สูญหาย หรือการหายไปโดยไม่สมัครใจ (WGEID) แห่งสหประชาชาติ ได้ให้คำนิยามว่าเป็น “การดำเนินการของรัฐที่ใช้วิธีจับกุมคนชาติของตน (หรือคนชาติของรัฐของตน) โดยมีส่วนร่วมการสนับสนุนหรือการยินยอมของรัฐอีกฝ่ายหนึ่ง ซึ่งมักอ้างว่ายุทธวิธีปราบปรามข้ามชาตินี้มีวัตถุประสงค์เพื่อปฏิบัติการต่อต้านการก่อการร้าย เช่นเดียวกันกับการลอบสังหารการส่งกลับประเทศโดยไม่ชอบด้วยกฎหมาย การกักขัง การปฏิบัติการพิเศษ การคุกคามทางกายภาพและทาง ดิจิทัล และการบังคับขู่เข็ญ ปฏิบัติการเหล่านี้ถือเป็นวิธีที่ร้ายแรงที่เจ้าหน้าที่ทั่วโลกพยายามใช้เพื่อปราบปรามฝ่ายตรงข้ามการปราบปรามข้ามชาติเป็นภัยคุกคามที่พบอย่างกว้างขวางขึ้นในปัจจุบัน ไม่เพียงแค่มีผลกระทบต่อปัจเจกชนและสิทธิของพวกเขาเท่านั้น แต่ยังรวมถึงหลักนิติธรรมด้วย

In South-East Asia this practice has traditionally been used as a means of silencing political opponents or critical voices. Individuals have been targeted for exercising their fundamental rights to freedom of expression, association, and of peaceful assembly. Victims have included human rights defenders, environmental, social, and political activists, government critics, lawyers, and journalists.

ในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ การปฏิบัติแบบนี้มักใช้เป็นวิธีปิดปากฝ่ายตรงข้ามทางการเมืองหรือการวิพากษ์วิจารณ์ ทำให้คนหลายคนตกเป็นเป้าหมายของการละเมิดเพียงเพราะการใช้สิทธิ เสรีภาพขั้นพื้นฐานในการแสดงออก การสมาคม และการชุมนุมโดยสงบ ผู้ที่ตกเป็นเหยื่อมีทั้งนักปกป้องสิทธิมนุษยชน นักเคลื่อนไหวด้านสิ่งแวดล้อม สังคม และการเมือง ผู้วิพากษ์วิจารณ์รัฐบาล นักกฎหมาย และนักข่าว เป็นต้น

The Working Group on Enforced or Involuntary Disappearances, along with several other Special Procedures mandate holders, have sent numerous communications to Governments in the region over the past years, highlighting specific cases where individuals have reportedly been abducted while residing in neighboring countries, some of whom have never been found and others who following the abduction, have been found in detention in their home countries. Special Procedures mandate holders have

 expressed concern that this could indicate a pattern of extraterritorial abductions leading to enforced disappearances or cross-border rendition.

คณะทำงานด้านการบังคับให้สูญหายพร้อมด้วยคณะกรรมการตามกลไกพิเศษอื่นๆของ สหประชาชาติ อีกหลายท่าน ได้ส่งการสื่อสารจำนวนมากไปยังรัฐบาลในภูมิภาคนี้ตลอดหลายปีที่ผ่านมาโดยเน้นถึงกรณีเฉพาะที่มีรายงานว่าบุคคลต่างๆได้ถูกลักพาตัวไป ขณะพำนักอยู่ในประเทศเพื่อนบ้านซึ่งบางคนไม่พบตัวอีกเลย ขณะที่กรณีอื่นๆ พบว่าอยู่ในสถานกักขังในประเทศ บ้านเกิดของตนหลังจากถูกลักพาตัว ไปคณะกรรมการตามกลไกพิเศษอื่นๆได้แสดงความกังวลว่าสิ่งนี้อาจบ่งบอกถึงรูปแบบที่เกิดซ้ำๆกันในการลักพาตัวนอกอาณาเขตที่นำไปสู่การบังคับบุคคลให้ สูญหายหรือการลักพาตัวข้ามพรมแดน

In 2021, during the 48th session of the Human Rights Council, the Working Group on Enforced and Involuntary Disappearances submitted a global report that addressed enforced disappearances in the context of cross-border rendition. Later in 2022, during the Council’s 50th session, the Working Group reiterated its concern about the number of reports globally, indicating an increase in the tendency to resort to transnational repression.

ในปี 2021 ในระหว่างการประชุมคณะมนตรีสิทธิมนุษยชนครั้งที่ 48 คณะทำงานว่าด้วยการทำให้ บุคคลสูญหายโดยการบังคับหรือโดยไม่สมัครใจได้ส่งรายงานระดับโลกที่กล่าวถึงการบังคับบุคคล ให้สูญหายในบริบทของการดำเนินการข้ามพรมแดน ต่อมาในปี 2022 ในระหว่างการประชุมสมัย ที่ 50 ของคณะมนตรีดังกล่าว คณะทำงานได้ย้ำข้อกังวลเกี่ยวกับจำนวนรายงานทั่วโลก ซึ่งบ่งชี้ว่ามี แนวโน้มที่การปราบปรามข้ามชาติจะเพิ่มมากขึ้น

According to the Working Group, some of these cases of enforced disappearances occurred within the context or at the margins of regular deportation procedures, while others were carried out as part of what appear to be covert extraterritorial operations, including so-called extraordinary renditions. Irrespective of the nature of the procedure, in most cases the documented circumstances resulted in the violation of the non- refoulement obligations of the host State.

คณะทำงานได้ระบุ กรณีการบังคับบุคคลให้สูญหาย มีทั้งกรณีเกิดที่ขึ้นภายใต้กรอบของการ เนรเทศตามปกติหรือที่เกิดขึ้นจากการปฏิบัติการนอกดินแดน รวมทั้งที่เรียกว่า การปฏิบัติการพิเศษ ด้วย ไม่ว่าลักษณะของกระบวนการจะเป็นอย่างไร พฤติกรรมของกรณีส่วนใหญ่ที่ได้มีการบันทึกไว้

ถือเป็นการละเมิดโดยประเทศเจ้าบ้านต่อพันธกรณีที่ตนมีอยู่ภายใต้หลักการ “ห้ามส่งกลับไปเผชิญ กับภัยประหัตประหาร (non-refoulement)”

The Working Group further stated that with a view to facilitating covert operations, a number of States have allegedly sought to sign bilateral security cooperation agreements, which often contain broad and vague references to combating terrorism and transnational crime. The agreements are often phrased ambiguously to allow for expulsion or abduction of anyone deemed to be a “security risk” from countries party to the agreements.

คณะทำงานระบุเพิ่มเติมว่า เพื่ออำนวยความสะดวกในปฏิบัติการแอบแฝงรัฐจำนวนหนึ่งได้ พยายามลงนามข้อตกลงความร่วมมือด้านความมั่นคงทวิภาคี ซึ่งมักมีการอ้างอิงอย่างกว้างๆ และคลุมเครือเกี่ยวกับการต่อต้านการก่อการร้ายและอาชญากรรมข้ามชาติ ข้อตกลงเหล่านี้มักมีการใช้ ถ้อยคำที่ไม่ชัดเจนเพื่อเอื้อให้มีการขับไล่หรือลักพาตัวใครก็ตามที่ถือว่าเป็น “ความเสี่ยงด้านความ ปลอดภัย” จากประเทศภาคีในข้อตกลง

The Working Group found that in most cases, no effective investigations have been conducted into these cases of abductions and renditions and no one has been held accountable for the ensuing human rights violations. The denial that such operations took place or the discourse of necessity of neutralization of the imminent threat to national security have been used as justification for the lack of investigation. Regrettably, in most cases, impunity leads to largely denial of right to an effective remedy of victims and their families which should, at a minimum, guarantee cessation of violations, restitution, compensation, rehabilitation, as well as guarantees of non- repetition.

คณะทำงานพบว่าในกรณีส่วนใหญ่ ไม่มีการสอบสวนที่มีประสิทธิภาพในกรณีของการลักพาตัวและการส่งข้ามแดน ไม่มีใครรับผิดชอบต่อการละเมิดสิทธิมนุษยชนที่ตามมา การปฏิเสธว่ามีเหตุดังกล่าวเกิดขึ้นหรือพูดเกี่ยวกับความจำเป็นในการกำจัดภัยคุกคามที่จะเกิดขึ้นต่อความมั่นคงของ ชาติถูกนำมาใช้เป็นเหตุผลที่จะไม่สอบสวน น่าเสียใจที่ในกรณีส่วนใหญ่ การลอยนวลพ้นผิดนำไปสู่ การปฏิเสธสิทธิในการเยียวยาที่มีประสิทธิภาพต่อเหยื่อและครอบครัวของพวกเขา ซึ่งอย่างน้อย ที่สุดควรรับประกันการยุติการละเมิด การคืนสู่สถานะเดิม ค่าชดเชย การฟื้นฟูให้กลับสู่สภาพเดิม ตลอดจนการรับประกันว่าจะไม่ทำซ้ำอีก

 This remains a central concern in the case of the Khun Wanchalearm. I join you all here in calling on the governments of Thailand and Cambodia to conduct meaningful and credible investigations into the case promptly, impartially, and independently, and to bring justice to him and his family.

ประเด็นเหล่านี้ยังคงเป็นข้อห่วงกังวลหลักในกรณีของคุณวันเฉลิม ฉันมาร่วมกับทุกๆคนที่นี่เพื่อเรียกร้องให้รัฐบาลไทยและกัมพูชาดำเนินการสืบสวนสอบสวนคดีนี้อย่างจริงจังและน่าเชื่อถือโดยทันทีเป็นกลาง และเป็นอิสระ และนำความยุติธรรมมาสู่วันเฉลิมและครอบครัว

States are required to conduct a timely and credible investigation to establish the fate and whereabouts of persons who may

have been subject to enforced disappearance.

การบังคับให้บุคคลสูญหายเป็นการละเมิดสิทธิมนุษยชนที่มีรูปแบบเฉพาะและเป็นชุดของการกระทำหรือละเว้นกระทำ ซึ่งเป็นการคุกคามต่อชีวิตอย่างร้ายแรง และรัฐต่างๆจำเป็นต้องดำเนินการสอบสวนอย่างทันท่วงทีและเชื่อถือได้ เพื่อพิสูจน์ชะตากรรมและที่อยู่ของบุคคลที่อาจถูกบังคับ สูญหาย

Most countries in South-East Asia have yet to ratify the Convention for the Protection of All Persons from Enforced Disappearances, an international human rights instrument that provides the legal basis to prevent and address enforced disappearances and to combat impunity for the crime related to enforced disappearances. That said, most countries are State Parties to both ICCPR and CAT. Both treaties prohibit States from transferring or removing individuals from their jurisdiction or effective control when there are substantial grounds to believe that the person would be at risk of irreparable harm upon return, including persecution, torture, ill-treatment or other serious human rights violations.

ประเทศส่วนใหญ่ในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ยังไม่ได้ให้สัตยาบันอนุสัญญาระหว่างประเทศว่าด้วยการคุ้มครองบุคคลทุกคนจากการบังคับให้หายสาบสูญ ซึ่งเป็นตราสารสิทธิมนุษยชนระหว่างประเทศที่เป็นพื้นฐานทางกฎหมายในการป้องกันและจัดการกับการบังคับบุคคลให้สูญหาย และเพื่อต่อต้านการลอยนวลพ้นผิดสำหรับอาชญากรรมที่เกี่ยวข้องกับการบังคับบุคคลให้สูญหายจากการที่ประเทศส่วนใหญ่เป็นรัฐภาคีของทั้ง ICCPR และ CAT ซึ่งสนธิสัญญาทั้งสองฉบับนี้ห้ามมิให้รัฐย้ายหรือถอดถอนบุคคลออกจากเขตหรืออำนาจของตน เมื่อมีเหตุอันควรเชื่อได้ว่าบุคคลนั้นอาจ

 Enforced disappearance constitutes a unique and integrated series of acts and

 omissions representing a grave threat to life and

 เสี่ยงต่ออันตรายที่แก้ไไม่ได้เมื่อกลับมาประเทศตัวเองรวมถึงการประหัตประหาร การทรมาน การปฏิบัติที่โหดร้าย หรือการละเมิดสิทธิมนุษยชนร้ายแรงอื่นๆ

In the context of Thailand, the enactment of the Prevention and Suppression of Torture and Enforced Disappearance Act (25 October 2022), which came into force from February this year, is an extremely positive step towards combating enforced disappearance and torture. Despite some important gaps’, the Act embraces the principle of non- refoulment and guarantees that “no government organizations or public officials shall expel, deport, or extradite a person to another State where there are substantial grounds for believing that the person would be in danger of torture, cruel, inhuman, or degrading treatment, or enforced disappearance”. Thailand will need to ensure that all relevant actors are well versed and accountable for actions in relation to both the obligations under their domestic Act and the international standards under ICCPR and CAT.

ในบริบทของประเทศไทย การตราพระราชบัญญัติป้องกันและปราบปรามการทรมานและการกระทำให้บุคคลสูญหาย (25 ตุลาคม พ.ศ. 2565) ซึ่งมีผลบังคับใช้ตั้งแต่เดือนกุมภาพันธ์ปีนี้ ถือเป็นการก้าวสู่สถานการณ์เชิงบวกอย่างยิ่งในการต่อสู้กับการบังคับบุคคลให้สูญหายและการทรมานแม้จะมีช่องโหว่ที่สำคัญบางประการ พระราชบัญญัตินี้ยังคงยึดหลักการไม่ส่งกลับไปเผชิญ กับภัยประหัตประหาร (non- refoulment ) และรับประกันว่า “จะไม่มีองค์กรของรัฐหรือเจ้าหน้าที่ของรัฐใดขับไล่ ส่งตัวกลับ หรือส่งบุคคลเป็นผู้ร้ายข้ามแดน ไปยังอีกรัฐหนึ่งซึ่งมีเหตุอันควรเชื่อได้ ว่าบุคคลนั้นจะอยู่ในอันตรายจากการทรมาน การปฏิบัติที่โหดร้าย ไร้มนุษยธรรม หรือย่ำยีศักดิ์ศรี หรือการบังคับสูญหาย” ประเทศไทยจะต้องดำเนินการให้แน่ใจว่าผู้มีบทบาทที่เกี่ยวข้องทั้งหมดมี ความรอบรู้และรับผิดชอบต่อการดำเนินการที่เกี่ยวข้องกับพันธกรณีภายใต้พระราชบัญญัติซึ่งเป็น กฎหมายภายในประเทศฉบับนี้ และมาตรฐานสากลภายใต้ ICCPR และ CAT

As you know, the individuals affected from enforced disappearance are not only the direct victims, but also the families and friends who experience mental anguish, not knowing whether the victim is still alive and, if so, where he or she is being held, under what conditions, and in what state of health. They alternate between hope and despair, wondering and waiting, sometimes for years and indeed generating decades, for news that may never come. In addition, they are also aware that they are often closely watched and searching for the truth may expose them to dangers.

ดังที่ทุกคนทราบ บุคคลที่ได้รับผลกระทบจากการบังคับให้สูญหายไม่เพียงแต่เป็นเหยื่อโดยตรง เท่านั้น แต่ยังรวมถึงครอบครัวและเพื่อนฝูงที่ประสบกับความเจ็บปวดทางจิตใจ โดยไม่รู้ว่าเหยื่อยังมีชีวิตอยู่หรือไม่ และหากยังมีชีวิตอยู่ เขาเหล่านั้นถูกควบคุมตัวอยู่ที่ไหน ภายใต้สภาวะใดและ สุขภาพเป็นอย่างไร ครอบครัวต้องรู้สึกสับสนระหว่างความหวังและความสิ้นหวัง สงสัยและรอคอย บางครั้งเป็นเวลาหลายปีและบางครั้งก็เป็นสิบปีเพื่อรอรับข่าวที่อาจไม่มีวันมาถึง นอกจากนี้พวกเขา ยังตระหนักด้วยว่าพวกเขามักจะถูกจับตามองอย่างใกล้ชิดและการค้นหาความจริงอาจทำให้พวก เขาตกอยู่ในอันตรายได้

In some cases, economic and social exclusion is often a result of this violation. The serious economic problems that often accompany the disappearance of family members are, in most cases, borne by women, and it is women who are most often on the front lines of the struggle to seek justice for the victim of this cowardly act.

ในบางกรณี การกีดกันทางเศรษฐกิจและสังคมมักเป็นผลมาจากการละเมิดนี้ ในกรณีส่วนใหญ่ ผู้หญิงมักต้องเป็นผู้แบกรับกับปัญหาในด้านเศรษฐกิจที่รุนแรง ซึ่งมักเกิดขึ้นเวลาสมาชิกภายใน ครอบครัวถูกบังคับให้สูญหาย และผู้หญิงเหล่านี้มักจะเป็นแนวหน้าของการต่อสู้เพื่อแสวงหาความ ยุติธรรมให้กับเหยื่อของการกระทำที่ขี้ขลาดนี้

In the context of regional cooperation and policy making, parliamentarians and governments should ensure that any inter-State agreements or arrangements which may result in substantial interference with human rights be brought in full compliance with the human rights obligations of States, including upholding the principle of non- refoulement and are made publicly available.

ในบริบทของความร่วมมือระดับภูมิภาคและการกำหนดนโยบายสมาชิกรัฐสภาและรัฐบาลควรรับประกันว่าข้อตกลงหรือการจัดการระหว่างรัฐใดๆ ที่อาจส่งผลให้เกิดการแทรกแซงสิทธิมนุษยชน อย่างมีนัยสำคัญจะต้องเป็นไปตามพันธกรณีด้านสิทธิมนุษยชนของรัฐต่างๆ อย่างเต็มที่รวมถึงการเคารพหลักการไม่ส่งกลับฯ (non- refoulement) และต้องเปิดเผยต่อสาธารณะ

I would like to conclude by expressing the commitment of OHCHR to cases of continue to work for government accountability on disappearances, and it is my great hope that Khun Wanchalearm, his family and all those who have suffered similar fates are able to get resolution and justice.

Thank you for having me with you today. Kob Khun Mak Kha!

 ฉันขอสรุปโดยแสดงความมุ่งมั่นของ OHCHR ต่อกรณีต่างๆในการทำงานเพื่อความรับผิดชอบ ของรัฐบาลต่อการสูญหายต่อไป และฉันหวังอย่างยิ่งว่าคุณวันเฉลิมครอบครัวของเขา และทุกคนที่ทุกข์ระทมจากชะตากรรมเดียวกันจะได้รับการแก้ไขและความยุติธรรม

 ขอบคุณที่ให้ฉันมาร่วมงานในวันนี้

Author

บทความที่เกี่ยวข้องเพิ่มเติมจากผู้เขียน